Jul
28
Written by:
Kenan Bulbul
7/28/2011 4:41 PM
IP sayısı arttıkça ve elimizde kısıtlı miktarda IP oldukça daha verimli kullanmak amacıyla subnetting yöntemini hepimiz kullanıyoruz. Örneğin sadece 120 hostluk bir network ihtiyacımız var ise /25 ile ihtiyacımız gideriliyor. Elde halen boşta olan 126 IP kalıyor. Burda asıl sorulması gereken soru şu ; geriye kalan 128 lik bloğu nasıl subnetlerim ? Bölünmemiş bir ip ağını böldük, böldüğümüz IP ağınıda bölersek bu işleme VLSM adını veririz.
VLSM’i diğer routerlara duyurmak isterseniz mutlaka bunu destekleyen bir protokol kullanılmalıdır. Cisco routerları VLSM’i OSPF, IS-IS, EIGRP, RIPv2 ve static routing ile desteklemektedir. Clasful bir yönlendirme protokolü tek bir network için aynı subnet maskı kullanmak zorundadır. Bundan dolayı örneğin 192.168.0.0 ağı 255.255.255.0 subnet maskını kullanmak durumunda kalır.
Geçmişte önerilen VLSM’de ilk ve son subnetin kullanılmamasıydı.Hatta birçok network firması VLSM kullanımını önermiyordu. Ancak IP adreslerinin tükenmesiyle birlikte VLSM kabul edilebilir bir uygulama haline geldi. Yönlendirme protokollerinin desteklemeside zaten bu nedenden dolayıdır.
Peki VLSM olayı nasıl olmaktadır ?
Elinizde var olan bir 192.168.1.0 networkünün olduğunu düşünelim. 4 ayrı ofisiniz var. Merkezde 120 cihaz, ofis 1’de 25 cihaz, ofis ’de 10 cihaz ve ofis 3’te 5 cihaz var. Hepsini ayrı bir networklere bölmeniz gerekiyor. Merkezden başlayalım.
120 cihaz için 2n-2 formülünden yola çıkmamız gerekiyor. Buda subnet masktan 7 biti hostlara 1 biti ise subnet maska ayırmak anlamına geliyor.. Yani merkez için subnet maskımız 255.255.255.128. IP aralığımız ise 192.168.1.0 ile 192.168.1.127 arasındadır. 126 tane cihaz için IP rezervemiz vardır.
Ofis 1’de 25 cihazım için 2n-2 formülü ile gittiğimde en yakın 32 PC’lik bir network oluşur. 5 bit hostlara 3 bit ise subnet maska ayırmak anlamına gelir. Ofis 1 için subnet maskımız 255.255.255.224 oldu. Özel durumumuz burada başlıyor. IP aralığı 128’den sonra verilmelidir. Çünkü 0 ile 127 aralığı /25’e aittir. Bu durumda IP aralığımız 192.168.1.128 ile 192.168.1.159 arasında ve /27’dir..
Ofis 2’de 10 cihaz için 2n-2 formülü ile en yakın 16 PC’lik bir network oluşturabilirim. Burda da 4 bit hostlara 4 bit ise subnet maska ekleniyor. Ofis 2 için subnet maskımız 255.255.255.240 oluyor. Bir önceki bölmeyi göz önüne alıp IP adres aralığını nerden başlatmamız gerektiğini bir önceki vlsm’e bakarak öğrenebiliriz. Ofis 1 için 128-159 aralığını vermiştik. Biz eğer bir lokasyon daha eklemek istersek ve bu lokasyonda 30 cihaz var ise buraya Ofis 1’in subnet değerini vererek 1 tane daha alt çıkarabiliriz. 160-191 aralığı olabilir. Ileride lazım olabilecek düşüncesiyle bu aralığı ben ayıracağım. Ofis 2 için 192’den IP adresi vermeye başlayacağım. Yani aralığımız 192.168.1.192 ile 192.168.1.207 ve subnet maskımız /28, yani 255.255.255.240.
Son olarak Ofis 3 içinde aynı hesaplamaları yaptığımız zaman 3 biti hostlara 5 biti subnet maska ayırmamız gerekiyor. Ofis 3 için subnet maskımız 255.255.255.248. Yine bir önceki bölmeyi göz önüne alıp ip aralığımızı 192.168.1.208 ile 192.168.1.215 oluyor.
VLSM tekniğini uygulayarak 1 IP adresini farklı subnetlerde 4 bölüme böldük. Son olarak 216dan sonraki network aralıklarını ilerde farklı 6 cihazlık ofisler için kullanabiliriz.
Unutulmaması gereken nokta bu bölmenin destekleyen yönlendirme protokolleri ile kullanılmasıdır.
Gördüğünüz üzere resimdeki IP bloklarını doğru bir şekilde dağıttığımda hiç bir network çakışması algılanmadı. Gayet stabil bir şekilde kendi içlerinde çalışıyorlar. Bundan sonra yapmanız gereken tek şey, uygun bir yönlendirme prokolü ile bu networkleri birbirleri ile haberleştirmeniz.
Sonuç olarak gerekli konfigürasyonlarla aşağıdaki ip route bölümünü elde etmekteyiz. Tek bir IP bloğunu 4 ayrı subnete ayırarak IP israfını önledik. Tüm lokasyonları birbirleriyle haberleştirdik.
VLSM’in artık anlaşılmış olduğunu düşünerek sizlere iyi günler diliyorum.